Betaalrekening voor jongeren: waarop je vergelijkt

Rond je 18e verjaardag wordt je jongerenrekening automatisch een gewone betaalrekening. Er verandert dan meer dan de naam: je ouders verliezen hun inzage en hun beheer, je gaat mogelijk maandkosten betalen, en je krijgt vaak de mogelijkheid om rood te staan. Dat laatste is een lening met een hoge rente, en die zet je uit als je hem niet nodig hebt.

Op deze pagina staan geen tarieven per bank en geen ranglijst. Bankkosten veranderen per jaar en per pakket, en wij houden ze niet bij: een lijstje met prijzen dat een half jaar oud is, is geen vergelijking maar een gok. Wat hier wel staat, is waarop je zelf vergelijkt en waar je de actuele tarieven vindt.

Waarop je vergelijkt

De maandkosten. Sommige banken rekenen niets voor studenten of jongeren tot een bepaalde leeftijd, andere rekenen een vast bedrag per maand. Kijk of de gratis periode een einddatum heeft, want die komt sneller dan je denkt.

Wat er in het pakket zit. Een betaalrekening, een pas, soms een creditcard, soms een spaarrekening. Betaal je apart voor een tweede pas of voor contactloos in het buitenland?

Kosten in het buitenland. Pinnen en betalen buiten de eurozone kost bij de meeste banken een percentage plus een vast bedrag. Ga je reizen of op stage, dan is dit de post die het snelst oploopt. Vraag de actuele tarieven op bij de bank zelf, want dit is precies waar de verschillen zitten.

De app. Je gaat hem dagelijks gebruiken. Kijk of je uitgaven automatisch worden gecategoriseerd, of je betaalverzoeken kunt sturen, en of je zelf potjes of spaarrekeningen kunt aanmaken. Dat laatste helpt echt bij budgetteren.

Bereikbaarheid als er iets misgaat. Een geblokkeerde pas op zondagavond in het buitenland is het moment waarop klantenservice ertoe doet. Kijk of je iemand kunt bellen en wanneer.

Of je een filiaal nodig hebt. Voor de meeste mensen niet, maar er zijn situaties waarin het prettig is dat er een kantoor bestaat.

Wil je een objectieve vergelijking van tarieven, kijk dan bij de Consumentenbond of bij een vergelijker die zijn bron vermeldt, en controleer de bedragen daarna op de site van de bank zelf. Tarieven staan altijd in het tarievenoverzicht van de bank, en dat is de enige bron die bindend is.

Wat er verandert als je 18 wordt

• Je rekening gaat op jouw naam. Je ouders hebben geen inzage en geen beheer meer, tenzij jij ze daar toestemming voor geeft.
• Je kunt zelf een lening aangaan, en dat begint bij rood staan. Kijk in je app of die mogelijkheid aanstaat en zet hem uit als je hem niet nodig hebt.
• Je bent zelf verantwoordelijk voor je incasso's. Een storno kost geld en kan bij herhaling tot een registratie leiden.
• Je kunt een spaarrekening openen, en dat is het moment om een vaste overboeking in te stellen. Zie sparen als student.

Een eigen rekening openen

Je hebt maar twee dingen nodig, en de hele aanvraag gaat online:

• Een geldig identiteitsbewijs. Een Nederlands paspoort of identiteitskaart, en bij sommige banken een rijbewijs. Let op de vervaldatum.
• Je burgerservicenummer. Dat staat op de achterkant van je identiteitskaart of rijbewijs, en op de voorkant van je paspoort. Kwijt? Log in op MijnOverheid.

De identificatie doe je meestal met de camera van je telefoon, in de app van de bank. Er komt geen kantoor en geen printer aan te pas.

Twee situaties die anders lopen:

• Ben je nog geen 18? Dan kun je wel een rekening openen, maar heeft een ouder of voogd moeten meetekenen. Vanaf je 18e verjaardag heb je die toestemming niet meer nodig, en kan die ouder ook niet meer meekijken.
• Heb je geen vast woonadres? Iedereen in Nederland heeft recht op een betaalrekening. Daarvoor bestaat het Convenant Basisbankrekening, een afspraak tussen banken en overheid. Je hebt er een briefadres voor nodig, en dat vraag je aan bij de gemeente.

Overstappen naar een andere bank

Overstappen kan met de Overstapservice van de banken zelf. Reken op enkele weken en houd deze volgorde aan:

1. Open de nieuwe rekening. Dat kan meestal online met je DigiD of een identiteitsbewijs.
2. Vraag de Overstapservice aan. Inkomende en uitgaande betalingen worden dan een tijd doorgestuurd naar je nieuwe rekening, en de betalers krijgen bericht.
3. Geef je nieuwe rekeningnummer zelf door aan je werkgever, DUO, je zorgverzekeraar, Dienst Toeslagen, je verhuurder en je abonnementen. De Overstapservice is een vangnet, geen vervanging.
4. Houd je oude rekening een tijd open, tot je zeker weet dat er niets meer binnenkomt of afgeschreven wordt.
5. Zeg de oude rekening op, schriftelijk of via de app, en controleer dat er geen kosten blijven doorlopen.

Je rekening gebruiken om te budgetteren

Veel banken laten je meerdere rekeningen of potjes aanmaken onder één account. Dat is de simpelste vorm van budgetteren die er is: zet je vaste lasten op een aparte rekening en laat je salaris of beurs daar automatisch naartoe gaan zodra het binnenkomt. Wat er op je hoofdrekening overblijft, is dan echt wat je kunt uitgeven.

Een verdeling in procenten helpt daarbij: een deel voor vaste lasten, een deel voor dagelijkse uitgaven, een deel voor sparen. Welke verdeling werkt, hangt af van je huur en je inkomen, en daarom staat er hier geen vast schema.

Veelgestelde vragen

Kan ik de rekening van mijn ouders blijven gebruiken?

Nee. Je jongerenrekening wordt op je 18e een rekening op jouw naam en jij bent er als enige verantwoordelijk voor. Dat je ouders geld mogen overmaken verandert daar niets aan.

Kan ik een creditcard krijgen op mijn 18e?

Meestal niet meteen. Banken willen vaak eerst een aantal maanden inkomen zien. Een prepaid variant, waarbij je alleen kunt uitgeven wat erop staat, kan wel. Dat is voor de meeste 18-jarigen ook verstandiger, want een creditcard is uitstel van betaling.

Mag ik meerdere bankrekeningen hebben?

Ja, en dat kan handig zijn: één rekening voor dagelijkse uitgaven en één voor sparen. Let wel op dat je niet ergens maandkosten laat doorlopen voor een rekening die je nooit gebruikt.

Wat kost pinnen in het buitenland?

Dat verschilt per bank en per land, en het is meestal een percentage plus een vast bedrag per transactie. Binnen de eurozone is het vaak gratis. Kijk het na in het tarievenoverzicht van je eigen bank voordat je vertrekt.

Wat gebeurt er als een incasso niet lukt?

Dan volgt een storno en probeert de partij het opnieuw, vaak met kosten. Blijft het misgaan, dan kan de vordering naar een incassobureau. Zorg dat je vaste lasten aan het begin van de maand op je rekening staan; zie schulden voorkomen als jongere.

Houd ik mijn rekeningnummer?

Bij de omzetting van je jongerenrekening naar een gewone rekening bij dezelfde bank blijft je IBAN gelijk. Stap je over naar een andere bank, dan krijg je een nieuw nummer, en leidt de Overstapservice binnenkomende betalingen een tijd lang door.

Kost overstappen geld?

De Overstapservice zelf niet. Kijk wel of je bij je oude bank nog kosten hebt lopen voor een pakket dat je niet meer gebruikt.

Mijn bankpas is kwijt of gestolen. Wat nu?

Blokkeer hem meteen, in de app of via het noodnummer van je bank. Dat kan dag en nacht en het kost niets. Daarna vraag je in dezelfde app een nieuwe aan. Wacht niet tot morgen: vanaf het moment dat je blokkeert, kan er niets meer gebeuren, en de schade daarvóór kan voor jouw rekening komen als je te lang wacht.

Wat is een en-of-rekening?

Een gezamenlijke rekening, bijvoorbeeld voor vaste lasten als je gaat samenwonen. Je bent er allebei volledig verantwoordelijk voor: maakt de een een schuld, dan kan de bank bij de ander aankloppen. Denk daar goed over na voordat je er een opent met iemand die je nog niet lang kent.

Eerlijk gezegd: op deze pagina staat geen enkele link die ons geld oplevert, en geen bank betaalt ons voor een vermelding. Verandert dat, dan zeggen we het hier en niet alleen in ons affiliate-beleid.

Verder lezen

• Sparen als student, geld overhouden met een klein budget
• Schulden voorkomen als jongere, wat er misgaat en hoe je het voorkomt
• Je eerste festivalbudget, een budget maken dat klopt